Nudge-theorie

Kern

Nudge-theorie, ontwikkeld door Richard Thaler en Cass Sunstein, stelt dat je gedrag kunt beïnvloeden door de manier waarop keuzes worden gepresenteerd (“keuzearchitectuur”) aan te passen, zonder opties te verbieden, financiële prikkels te gebruiken of mensen ergens toe te dwingen.

Hoe het werkt & toepassing

Een bekend voorbeeld: mensen sparen aanzienlijk meer voor pensioen wanneer deelname aan een pensioenregeling standaard “aan” staat (met de mogelijkheid om uit te stappen) dan wanneer ze er zelf actief voor moeten kiezen – dezelfde keuzevrijheid, maar een andere “default” verandert het gedrag drastisch. In teams en organisaties wordt dit toegepast door bijvoorbeeld gezonde snacks op ooghoogte te leggen in plaats van ongezonde, of door een vergaderagenda standaard te laten eindigen met een rondje concrete actiepunten. Kritiekpunt: het onderscheid tussen een “helpende” nudge en manipulatie is niet altijd scherp, vooral wanneer de keuzearchitect belang heeft bij een specifieke uitkomst.